Jak wytrwać w postanowieniach?

Wydaje się, że wiosna zainstalowała się u nas już na dobre. Bardzo się cieszę, wiosna to taki specyficzny okres, kiedy wraz z budzącą się do życia naturą dostaję energetycznego kopa, przypływu motywacji i gotowości na prowadzenie zmian na lepsze. Zwykle stawiam sobie mnóstwo postanowień, a to dotyczących ćwiczeń, lepszego odżywiania, szlifowania języka, czytania większej ilości książek itd. Myślę, że wiele osób ma teraz podobne założenia i wydaje mi się, że to dobry czas na napisanie kilku słów na temat wytrwałości w realizacji swoich zamierzeń. W sieci jest już mnóstwo artykułów poświęconych temu zagadnieniu, ale uznałam, że skoro realizuję tematykę emocji i motywacji w ramach studiów, mogłabym dorzucić 3 grosze i przedstawić jak to wygląda z psychologicznego punktu widzenia.


Dlaczego się poddajemy? Myślę, że wiele osób chętnie zrzuciłoby winę na brak silnej woli, albo słomiany zapał. Zgoda, sporo zależy od indywidualnych cech osobowości, ale to nie wszystko! Istnieje duża część czynników zakłócających realizację postanowień, na które mamy bezpośredni wpływ. Dzięki drobnym modyfikacjom planu działania można skutecznie poprawić swoją produktywność. Chciałabym przedstawić 5 czynników osłabienia i zaniku motywacji, oraz 5 trików, które mogą pomóc wytrwać w postanowieniach.

1. ZBYT ODLEGŁE CELE

Wiadomo, ze pewne cele wymagają czasu i niestety nie da się go przeskoczyć w magiczny sposób. Taka perspektywa sprawia, że cel wydaje się nam daleki, a nawet nieosiągalny. Frustrujemy się, bo wkładamy w coś sporo wysiłku, ale efekty przychodzą bardzo powoli. To podstawowy czynnik osłabiający motywację, bo po pewnym czasie zdajemy sobie sprawę, że nagroda (satysfakcja/pochwała/uznanie/dobra materialne) jest bardzo daleko i wydaje się być niewarta wysiłku. 

RADA:  Rozłóżmy nasze zadanie na mniejsze cele. Dzięki temu poszczególne etapy będą się wydawać prostsze, a ich realizacja zajmie znacznie mniej czasu. Co więcej, nagradzajmy się za wykonanie każdej części zadania. Niech to będą drobne, ale satysfakcjonujące przyjemności, takie jak wyjście do kina, zakupy czy spotkanie towarzyskie. Znajdźmy coś co sprawi nam radość i jednocześnie utwierdzi w przekonaniu, że warto starać się dalej. 


2. BRAK PLANU DZIAŁANIA

Opracowanie strategii znacznie ułatwia wykonanie różnego rodzaju zadań. Taki plan daje możliwość samokontroli, pozwala kontrolować efektywność działania,  pomaga dostrzec konieczność ewentualnej poprawy.

RADA: Najlepiej własnoręcznie wykonać taką rozpiskę, gdzie krok po kroku uwzględnimy każdy etap działania. Można go dodatkowo umieścić w dobrze widocznym miejscu, żeby nie dał nam o sobie zapomnieć ;). Własnoręczne spisanie postanowień jest dodatkowym wzmocnieniem, bo tworzy swego rodzaju zobowiązanie względem własnego siebie. A przecież chcemy być fair względem siebie, prawda?


3. NADMIERNE SKUPIENIE NA CELU

Cel wydaje się być najważniejszym czynnikiem, w procesie realizacji postanowień, to oczywiste, że chcemy go osiągnąć. Jest w nim jednak pewna pułapka. Ciągłe myślenie o celu i stała koncentracja na czekającej nagrodzie skłania do niecierpliwości. Z kolei czekanie i niecierpliwość rodzi frustrację, frustracja - zniechęcenie. Taka reakcja lawinowa bardzo szybko powoduje, że się poddajemy. Co z tym zrobić?

RADA: Spróbujmy odwrócić naszą uwagę od mety i skupmy się na jak najlepszym pokonywaniu trasy. Stała analiza planu i kontrola efektywności działań może być dobrym sposobem na podtrzymanie zadań długoterminowych, bez efektu znudzenia czy zniechęcenia. Starajmy się by jak najlepiej realizować poszczególne części planu. Skuteczne działanie daje człowiekowi mnóstwo satysfakcji i dlatego jest mechanizmem samowzmacniającym: popycha nas do dalszych działań, które dadzą kolejną dawkę satysfakcji. Nauczmy się czerpać przyjemność z tego, że działamy i wprowadzamy pewne zmiany, a osiągnięcie celu będzie dodatkową nagrodą za włożony trud. 


4. NASTAWIENIE - "MUSZĘ TO ZROBIĆ!"

To jeden z najbardziej przebiegłych osłabiaczy motywacji. Psychika człowieka jest tak skonstruowana, że wszelkie formy ograniczenia swobody rodzą opór. Lubimy mieć poczucie kontroli, świadomość istnienia wielu alternatyw, możliwość podejmowania własnych decyzji. Ale skoro sami założyliśmy sobie pewne cele, to przecież nikt nas nie zmusza do ich realizacji. To nasza WOLNA wola.

RADA:  Stworzenie listy zatytułowanej "Dlaczego CHCĘ to zrobić?" i umieszczenie jej w widocznym miejscu będzie dobrym pomysłem. W chwilach zwątpienia zawsze można spojrzeć i przypomnieć sobie, że to co robimy ma sens i przede wszystkim, że robimy to z własnej nieprzymuszonej woli. Tak jak wcześniej mówiłam, dobrze gdy taka lista jest wypisana własnoręcznie.


5. BRAK INFORMACJI ZWROTNYCH

Informacja o wynikach i postępach działania jest bardzo ważna w podtrzymywaniu motywacji. Kiedy zdaje się nam, że mimo starań ciągle stoimy w miejscu, albo co gorsza - cofamy się, nie trudno o rezygnację z dalszych działań

RADA: Wróćmy do naszego planu "krok po kroku", gdzie wyznaczyliśmy sobie mniejsze stacje - cele. Po osiągnięciu każdego z nich warto je "odhaczyć" i dodatkowo uzupełnić datą. Dzięki temu wyraźnie widać, jak postępuje nasze działanie i łatwiej dostrzec ewentualne potrzeby zmian. UWAGA: Oceny efektów najlepiej dokonywać samemu. Zawsze znajdzie się garstka osób, która może nas skutecznie zniechęcić. Stwierdzenie "Nie przejmuj się i rób dalej swoje", może się zdawać banalne, ale jako mantra może pomóc nam dojść do upragnionego celu.


Dotrwaliśmy do końca. Zdaję sobie sprawę, że ten temat był już wielokrotnie poruszany i być może dla części z Was nie jest to żadną nowością. Jeśli jednak znajdzie się choć jeden Czytelnik, któremu przyda się mój post, uznaję go za warty napisania. Jakie Wy macie problemy z motywacją? Przez co najczęściej się poddajecie? A może macie swoje sprawdzone sposoby na wytrwałe dążenie do celu? Będzie mi bardzo miło, jeśli podzielicie się ze mną swoimi spostrzeżeniami i opiniami. Tym, którzy wytrwali do końca, bardzo dziękuję i do usłyszenia niebawem!

Tekst napisany w oparciu o: "Psychologia. Podręcznik akademicki", Maruszewski, Doliński, Łukaszewski.
Zdjęcia pochodzą ze stron: kaboompics.com ; photos.bucketlistly.com